Akkervergeet-mij-nietje

Algemeen

In Nederland komen zeker 8 soorten Vegeet-mij-nietjes voor:

  • Akkervergeet-mij-nietje (Myosotis arvensis)
  • Veelkleurig vergeet-mij-nietje (Myosotis discolor)
  • Zompvergeet-mij-nietje (Myosotis laxa subsp. cespitosa)
  • Ruw vergeet-mij-nietje Ruw vergeet-mij-nietje (Myosotis ramosissima)
  • Moerasvergeet-mij-nietje (Myosotis scorpioides subsp. scorpioides)
  • Weidevergeet-mij-nietje (Myosotis scorpioides subsp. nemorosa)
  • Stijf vergeet-mij-nietje (Myosotis stricta)
  • Bosvergeet-mij-nietje (Myosotis sylvatica)

De Determinatie hiervan is niet simpel. Een goede flora is in dit geval echt nodig.  Bekijk je deze plantjes van dichtbij (meestal met een loepje) dan valt meteen op dat ze zo vlakbij wel heel dicht behaard overkomen. Dit klopt want alle Vergeet-mij-nietjes behoren tot de Ruwbladigenfamilie (Boraginaceae)

Verklaring Nederlandse naam

Dit bloemetje kent vele verhalen, en vele varianten hierop.. Hier één religieus verhaal (van de IVN-site (zie links) en één middeleeuws verhaal:

Toen de planten werden geschapen kregen ze van God niet alleen een vorm, een geur en een kleur, maar ook een naam. Onder de nieuwe planten was ook een lief, klein bloemetje met een hemelsblauwe kleur en een prachtig geel hartje.

Onder de indruk van alle gebeurtenissen bij de Schepping keek ze met grote ogen rond hoe alle planten een naam kregen en vergat op te letten. Toen alle planten een naam hadden gekregen, was ze haar eigen naam vergeten.
“Weet jíj hoe ik heet?” vroeg ze aan alle grote en kleine planten, ”ik ben mijn naam vergeten”.
Maar geen enkele plant kon het haar vertellen.
Na lang aarzelen ging ze tenslotte naar de Schepper en zei: “Ik ben een beetje dom, ik ben mijn naam vergeten. Weet U hoe ik heet?” Deze keek haar hoofdschuddend aan en antwoordde slechts met drie woorden: “Vergeet mij niet!”
Beschaamd kroop het plantje weg, tussen het hoge gras. En daar staat ze vandaag de dag nog steeds. Altijd steekt haar blauwe kopje tussen de begroeiing uit. En als iemand vraagt hoe ze heet, antwoordt ze nog altijd beschroomd: “vergeet me niet”. En dat is een naam die iedereen kan onthouden, want het vergeet-me-nietje is een plantje dat bijna iedereen van naam kent. 

In de middeleeuwen waren eens een ridder en zijn geliefde langs een rivier aan het wandelen. Bij het plukken van een bosje bloemen viel hij door de zwaarte van zijn harnas in het water. Terwijl hij verdronk gooide hij het bosje bloemen naar zijn geliefde en riep "Vergeet mij niet". Deze bloem is verbonden met romantiek en tragiek en werd vaak door vrouwen gedragen als teken van trouw en oneindige liefde.

Namen in andere talen

  • English: Field Forget-me-not, Rough Forget-Me-Not
  • Français: Myosotis des champs
  • Deutsch: Ackervergißmeinnicht
  • Espanõl: Miosotis de los campos
  • Italiano: Nontiscordardimè dei campi
  • Svenska: Åkerförgätmigej
  • Norsk: Åkerminneblom
  • Dansk: Mark-forglemmigej

verklaring Buitenlandse namen

Er zijn twee Engelse namen: 

  1. Field Forget-me-not is eigenlijk het zelfde als bij ons.
  2. Rough Forget-Me-Not. Dit vertaal je met ruw vergeet-mij-nietje. Het kan een verwijzing zijn dat alle vergeet-mij-nietjes Ruwbladigenfamilie (Boraginaceae) zijn of het is een (foute) verwijzing naar het Ruw vergeet-mij-nietje (Myosotis ramosissima), een heel ander plantje dus!

De Franse naam Myosotis des champs Dit is de Franse benaming voor de wetenschappelijke naam.

De Duitse naam is Ackervergißmeinnicht. Dit is de Duitse vertaling van de Nederlandse naam.

Er zijn twee Spaanse namen:

  1. Miosotis: Dit is gewoon de algemene wetenschappelijke naam voor Vergeet-mij-nietje.
  2. No me olvides betekent "vergeet mij niet"

De Italiaanse naam is Nontiscordardimè dei campi. Dit is de Italiaanse benaming voor de Nederlandse naam. Er is niet één specifieke Italiaanse naam voor een plant, dit verschilt per regio. De hier genoemde naam kan ook nog varianten hebben.

De Zweedse naam Åkerförgätmigej is de Zweedse benaming voor de Nederlandser naam, Akker vergeet-mij-nietje.

De Noorse naam is Åkerminneblom: Åker betekent"akker" en Minne "geheugen" en Blom natuurlijk "bloem".

De Deense naam is  Mark-forglemmigej: Mark betekent "akker" en Forglemmigej "vergeet mij niet". 

Meer

Zie ook de wetenschappelijke verklaring.

Ecologie & Verspreiding

Ecologie

Bodem
Zonnige tot half beschaduwde, open plaatsen (pioniervegetatie) op droge tot matig vochtige, matig voedselrijke, kalkarme tot kalkhoudende, verstoorde grond (zand, leem, zavel, klei en mergel, zelden op veen).

Groeiplaats
Bermen, zandige dijken, steile hellingen, omgewerkte grond, waterkanten (langs weidesloten), afgravingen, braakliggende grond, drooggevallen zandplaten, zeeduinen, langs spoorwegen (spoorbermen en spoorwegterreinen), plantsoenen, akkers, tuinen, perken, kapvlakten, open struwelen, bosranden en bossen (lichte loofbossen op kalkhoudende grond). Als akkerplant staat dit Vergeet-mij-nietje vooral tussen graan, zowel op zandige als op kleiige grond. Bemesting en wisseling van gewas verdraagt het veel beter dan andere eenjarige vergeet-mij-nietjes.

Verspreiding

Nederland
Algemeen, maar minder algemeen in het Waddengebied.

Vlaanderen
Algemeen, maar iets minder algemeen in de Kempen.

Wallonië
Algemeen.

Wereld
Gematigde delen op het noordelijk halfrond. Ingeburgerd in Nieuw-Zeeland.

Verspreiding Akkervergeet-mij-nietje

 

FLORON Verspreidingsatlas vaatplanten

Foto's