Stellaria pallida W


Algemeen

Duinvogelmuur is niet echt een standaardplantje zoals je dat voorstelt bij een Vogelmuur. De kroonblaadjes zijn echt klein of ontbreken en de harige vruchtjes vallen meer op dan die kleine kroonblaadjes. Duinvogelmuur bloeit al vroeg, in Maart, April en Mei

Er komen minstens 9 soorten Muur (Stellaria) in het wild voor in Nederland:

  • Bosmuur (Stellaria nemorum) - zeldzaam
  • Duinvogelmuur (Stellaria apetala) - algemeen
  • Heggenvogelmuur (Stellaria neglecta) - zeldzaam
  • Grasmuur (Stellaria graminea) - algemeen
  • Grote muur (Stellaria holostea) - algemeen
  • Moerasmuur (Stellaria alsine) - algemeen
  • Vogelmuur (Stellaria media) - algemeen
  • Watermuur (Stellaria aquatica/Myosoton aquaticum) - algemeen
  • Zeegroene muur (Stellaria palustris) - algemeen

Verklaring Nederlandse naam

Het woord duin is gegeven toe het plantje net werd waargenomen. Maar inmiddels heeft het zich verspreid over de rest van het land (zie het Floron-verspreidingskaartje).

De plant is als vogelvoedsel zeer bekend, de zaden vooral worden door kleine vogeltjes graag gegeten..

Het woord Muur is als volgt te verklaren. (Vogel)muur heet in het Duits Vogelmiere en is uit het Frans over genomen met de naam Mouron des oiseaux. Bij Rembert Dodoens, de auteur van het Cruijdeboeck of Cruydt-Boeck (dat werd gepubliceerd in 1554 tot 1644) werd Vogelmuur benoemd “van de fransoysen du Mouron; van de welcke de Nederlanders den naem Muer ghenomen hebben“. Het is dus hoogstwaarschijnlijk dat de naam Muur afgeleid is uit het Franse Mouron.

Namen in andere talen

  • English: Lesser Chickweed
  • Français: Mouron pâle
  • Deutsch: Bleiche Sternmiere
  • Espanõl: Pamplina
  • Italiano: Centocchio pallido
  • Svenska: Blekarv
  • Norsk: Bleikarve
  • Dansk: Bleg Fuglegræs

Verklaring Buitenlandse namen

De Engelse naam is Lesser Chickweed. Dit betekent "minder keukenkruid". Chickweed is een algemene Engelse term die wordt gebruikt voor kruid dat zowel wilde als kooivogels eten. Niet de kwaliteit van het vogelvoer maar het uiterlijk van dit plantje wordt bedoeld met de naam.

De Franse naam is Mouron pâle. Mouron is de Franse benaming voor een soort Stellaria. Pâle betekent "bleek". Precies de omschrijving die wordt genoemd bij Planten in het nieuws.

De Duitse naam is Bleiche Sternmiere. Dit betekent "bleke stermuur", dus hetzelfde als de Franse naam.

De Spaanse naam is Pamplina. Dit betekent "vogelmuur". Maar de Spaanse naam voor Vogelmuur (Stellaria media) is Alsine en dit betekent ..."vogelmuur". Dus of er een andere naam voor deze plant is mij onbekend. 

In Spanje kent men minstens vier namen voor elke plant. De algemene volksnaam, de Catalaanse naam (Provincie in Noord+Oost Spanje tegen de Pyreneeën aan), de Gallische naam (provincie in Noord-West-Spanje) en de Baskische naam (provincie in West-Spanje tegen de Pyreneeën aan). Ik heb de meest voorkomende algemene naam gebruikt,

De Italiaanse naam is Centocchio pallido. Wat Centocchio betekent is mij nog onbekend. Pallido is het tweede gedeelte van de wetenschappelijke naam. 

Er is niet één specifieke Italiaanse naam voor een plant, dit verschilt per regio. Er is een algemene volksnaam en ook nog een variatie of een volledige andere naam in een van de 17 provincies. Ik heb de meest voorkomende algemene naam gebruikt.

De Zweedse, Noorse en Deense naam is min of meer gelijk, Blekarv/Bleikarve. Blek/Bleik betekent "bleek" dat weer slaat op het uiterlijk van het plantje. Arv/Arve betekent letterlijk erfgoed maar het is een algemene Scandinavische term voor Kruid.

De Deense naam is Bleg Fuglegræs. Dit betekent "bleek vogelgras".

Ecologie & Verspreiding

Ecologie

Bodem
Zonnige tot licht beschaduwde, open plaatsen (pionier) op droge, matig voedselrijke, humeuze of bemeste, stikstofrijke, vaak kalkrijke zandgrond.

Groeiplaats
Akkers, omgewerkte bermen, zeeduinen (duinbossen en duinstruwelen), grasland (open plekken in grasland, beweide zandduintjes), zanddijkjes, begraafplaatsen, voedselrijke zomen, gazons en aan de voet van bomen.

Verspreiding

Nederland
Algemeen in de duinen. Elders vrij zeldzaam, o.a. in het rivierengebied en langs het IJsselmeer in Gaasterland (Fryslân).

Vlaanderen
Plaatselijk algemeen in de Duinen. Elders zeer zeldzaam.

Wallonië
Zeer zeldzaam. Slechts enkele vondsten.

Wereld
Warme en gematigde streken in Europa, Azië en Noord-Afrika.

Meer

Zie ook de wetenschappelijke verklaring

Verspreiding Duinvogelmuur

Verspreiding Duinvogelmuur

FLORON Verspreidingsatlas vaatplanten