Diplotaxis tenuifolia inflorescens, wilde rucola bloeiwijze (2)


Algemeen

Grote zandkool is een beetje moeilijke plant. De naam doet vermoeden dat het een soort is die tot het Koolgeslacht (Brassica) behoort. De plant behoort trouwens wel tot de Koolfamilie (Brassicaceae). Nee dus. Deze plant valt net onder een ander geslacht, het Zandkoolgeslacht (Diplotaxis). Het tweede grote nadeel is dat hij geel is en heel erg lijkt op Koolzaad,  Raapzaad, Zwarte mosterd, Herik en nog een paar kruisbloemigen. Een goede flora is hier dus zeker op z'n plaats. Nu zijn er zat andere mensen die het op naam brengen van gele kruisbloemigen erg moeilijk vinden dus gelukkig heeft Floron een handig overzicht van al die verschillen gemaakt. Zandkool bloeit in Juni tot en met de herfst.

Op de website van Flora van Nederland is een Videodeterminatie van deze plant te zien.

Er komen minstens 2 soorten Zandkool (Diplotaxis) in het wild voor in Nederland:

  • Grote zandkool (Diplotaxis tenuifolia) - Algemeen
  • kleine zandkool (Diplotaxis muralis) - Algemeen

Verklaring Nederlandse naam

De naam doet vermoeden dat er ook een Kleine zandkool bestaat. Dat klopt en in dit geval, meestal is het maar een naam, is de Grote zandkool ook echt groter, qua hoogte dan.

De plant lijkt wel op Kool maar is het dus niet, zoals uitgelegd bij de paragraaf Algemeen.

Meer

Zie ook de wetenschappelijke verklaring

Namen in andere talen

  • Frysk:  Wyld koalsied
  • English: Perennial wall-rocket
  • Français: Diplotaxe à feuilles ténues
  • Deutsch: Schmalblättriger Doppelsame
  • Espanõl: Jaramago silvestre
  • Italiano: Ruchetta comune
  • Svenska: Sandsenap
  • Norsk: Steinsennep
  • Dansk: Sandsennep

Verklaring Buitenlandse namen

De Engelse naam is Perennial wall-rocket. Dit betekent "meerjarige muur-raket". Meerjarig wil zeggen dat de plant elk jaar groeit uit een blijvend wortelgestel. Rocket is een verbastering van het Italiaanse woord Ruchetta dat betrekking heeft op verscheidene soorten Kruisbloemigen (Cruciferen). Zandkool is dus absoluut geen onderdeel van het Raketgeslacht (Sisymbrium). Wall betekent natuurlijk "muur. Maar de plant groeit in de Lage Landen zelden op muren, wat echter in Engeland meer het geval zou zijn.

Voor de verspreiding van Grote zandkool in Engeland zie deze kaart.

De Franse naam is Diplotaxe à feuilles ténues. Dit is de Franse benaming voor de volledige wetenschappelijke naam.

De Duitse naam is Schmalblättriger Doppelsame. Dit is de Duitse benaming voor de volledige wetenschappelijke naam.

Voor de verspreiding van Grote zandkool in Duitsland zie deze kaart.

De Spaanse naam is Jaramago silvestre. De vertaling levert "gewone raketsla" op maar de exacte betekenis van Jaramago is mij onbekend.

In Spanje kent men minstens vier namen voor elke plant. De algemene volksnaam, de Catalaanse naam (Provincie in Noord+Oost Spanje tegen de Pyreneeën aan), de Gallische naam (provincie in Noord-West-Spanje) en de Baskische naam (provincie in West-Spanje tegen de Pyreneeën aan). Ik heb de meest voorkomende algemene naam gebruikt.

De Italiaanse naam is Ruchetta comune. Net als de Spaanse naam betekent dit Raketsla.

Er is niet één specifieke Italiaanse naam voor een plant, dit verschilt per regio. Er is een algemene volksnaam en ook nog een variatie of een volledige andere naam in een van de 17 provincies. Ik heb de meest voorkomende algemene naam gebruikt.

De Zweedse, Noorse en Deense naam is nagenoeg gelijk, Sandsenap/Steinsennep/Sandsennep. Dit betekent Zand/Steenmosterd. Een vreemde naam want van deze plant word absoluut geen mosterd gemaakt. Een mosterdsoort word wel gemaakt van de zaadjes van Zwarte mosterd (Brassica nigra). Deze plant lijkt wel op Zandkool.

Voor de verspreiding van Grote zandkool in Zweden zie deze kaart.

Ecologie & Verspreiding

Ecologie

Bodem
Zonnige, open plaatsen (pioniervegetaties) op droge, matig voedselarme tot matig voedselrijke, kalkhoudende, omgewerkte grond (zand, zavel en stenige plaatsen).

Groeiplaats
Langs spoorwegen (spoorbermen, spoordijken en spoorwegterreinen), haventerreinen, industrieterreinen, bouwterreinen, omgewoelde bermen, opgespoten grond, ruigten (kalkrijke ruigten), afgravingen, steenglooiingen, tussen straatstenen, rotsen, ruderale plaatsen, op en aan de voet van oude muren, vluchtheuvels, plantsoenen en zeeduinen (langs boulevards en duinpaden in en bij de zeedorpen en langs hekwerken).

Verspreiding

Nederland
Vrij algemeen in de Hollandse duinen en stedelijke gebieden, plaatselijk vrij algemeen in het rivierengebied en in het westen. Elders zeldzaam tot zeer zeldzaam.

Vlaanderen
Algemeen in de duinen, de Polders en in stedelijke gebieden. Elders zeldzaam, zeer zeldzaam of ontbrekend.

Wallonië
Zeldzaam in Brabant en in de Maasvallei (in de Kalkstreek).

Wereld
Middellandse-Zeegebied (vooral Italië) en Midden-Europa. De soort breidt zich uit naar het noorden (bijna tot de poolcirkel).

Verspreiding

Verspreiding Grote zandkool

FLORON Verspreidingsatlas vaatplanten