Mottenkruid

Algemeen

Er zijn twee dingen die Mottenkruid zo bijzonder maakt t.o.v. andere Verbascumsoorten. Ten eerste kan de plant zowel witte als gele bloemen hebben. Het is zo en zo bijzonder dat het een van de weinige planten in de familie is die witte bloemen heeft. Ten tweede zijn deze bloemen gesteeld. Meestal zitten de bloemen als het ware "geplakt" aan de stengel. Mottenkruid is in het wild zo zeldzaam dat de eerste kennis met deze plant meestal in de heemtuin is. Hij bloeit in Juni tot en met Augustus.

Verklaring Nederlandse naam

Er zijn twee verklaringen voor het woord Motten:

  1. De plant trekt insecten (kakkerlakkken/motten etc.) aan. Deze beestjes zouden in de bloemen gaan zitten. Door Mottenkruid in huis te plaatsen kon je dus insecten "vangen".
  2. De naam heeft deze plant gekregen doordat de uitstekende meeldraden lijken op de antennes van de mot (of elk ander insect). Eigenlijk heel vreemd want elke Verbascumsoort heeft dit type meeldraden.

Namen in andere talen

  • English: Moth Mullein
  • Français: Molène blattaire, Herbe aux mites
  • Deutsch: Mottenkraut, Schabenkraut
  • Espanõl:
  • Italiano: Verbasco delle falene
  • Svenska: Sommarkungsljus
  • Norsk:
  • Dansk: Klase-Kongelys

Verklaring Buitenlandse namen

De Engelse naam is Moth Mullein. Dit betekent "mot mulein". Het is een witte Verbacumsoorten (de familie waartoe deze plant behoort). Alhoewel Mottenkruid ook geel kan zijn. De algemene Engelse naam voor een Verbascum soort is Mullein. Er zijn twee mogelijke verklaringen voor dit woord:

  1. De naam komt van het Latijnse Mollis wat "zacht" betekent. Alle Verbacumsoorten hebben een zachte harige stengel en zachte harige bladeren.
  2. De naam is gerelateerd aan het Oud latijnse Malandrium. Hiermee wordt Malanders bedoeld, een veeziekte waarvoor Mullein een remedie voor was.

De Franse naam is Molène blattaire. Het is een combinatie van het woord Mulein dat hierboven wordt uitgelegd en de Franse benaming voor het tweede gedeelte van de wetenschappelijke naam. Of de Franse naam is Herbe aux mites. Dit betekent "mottenkruid".

De Duitse naam is Motten- of Schabenkraut. Dit betekent "motten/kakkerlakkenkruid".

De Zweedse naam is Sommarkungsljus. Dit betekent "zomerkoningskaars". Deze naam is deels gelijk aan de Nederlandse naam voor Koningskaars. Kungsljus is het ook het Zweedse woord voor een Verbascumsoort. Elke Toorts heeft in Zweden Kungsljus in de naam. Waarom deze toorts Zomerkoningskaars heet is mij onbekend. Alle Verbascumsoorten bloeien in de zomer dus misschien is dit alleen maar een woord ter onderscheid.

De Noorse naam is

De Deense naam is Klase-Kongelys. Dit betekent "kluster-koningskaar". Hiermee woord bedoeld dat de bloemen van deze plant gesteeld bij elkaar zitten. Meestal zitten de bloemen van een toorts stijf tegen de stemgel aan.

Ecologie & Verspreiding

Ecologie

Bodem
Zonnige, warme, open plaatsen op droge, matig voedselrijke, kalkhoudende grond (zand en stenige plaatsen).

Groeiplaats
Omgewerkte grond, ruderale plaatsen, ruigten (kalkrijke ruigten), bermen, langs spoorwegen (spoorbermen en spoorwegterreinen) en bosranden.

Verspreiding

Nederland
Zeldzaam. Het meest in het rivierengebied in het midden van het land.

Vlaanderen
Zeer zeldzaam in het Maasgebied.

Wallonië
Zeer zeldzaam in het Maasgebied.

Wereld
In Midden- en Zuidwest-Azië, Noordwest-Afrika en in Oost-, Zuid- en Midden-Europa, noordelijk tot in Nederland. Ingeburgerd in Noord-Amerika, Australië en Nieuw-Zeeland.

Meer

Zie ook de wetenschappelijke verklaring

Verspreiding Mottenkruid

FLORON Verspreidingsatlas vaatplanten

Foto's