Reuzenberenklauw

Algemeen

De Reuzenberenklauw is inderdaad indrukwekkend om te zien. Hij wordt met gemak 3 meter hoog maar 5 meter is ook geen uitzondering. Even indrukwekkend zijn de bloemschermen met wel 80.000 bloemen. Iedereen wilde in de negentiende eeuw deze plant in zijn tuin. Nu is het een van de meest gehate planten. 

De reuzenberenklauw is dan wellis waar niet giftig, althans in vergelijking met bijvoorbeeld monnikskap (Aconitum) of de Taxus (Taxus baccarat), vooral schapen zijn er dol op. Maar bevat wel het sap van de plant furocoumarinen, die voor mensen sterk fototoxisch zijn. Blootstelling aan zonlicht na contact met het sap kan bij sommige mensen na 24 uur rode jeukende vlekken veroorzaken, die gevolgd worden door zwelling en blaarvorming (fytofotodermatitis). Het letsel kan eruitzien als een brandwond en het kan twee weken duren voordat het genezen is. Als litteken kan er een bruinverkleuring optreden. Wanneer het sap in de ogen komt, kan dit tot blindheid leiden. Als voorzorgsmaatregel moet dus elk contact met het plantensap vermeden worden; als dit toch gebeurd is, moet het sap zo snel mogelijk afgespoeld worden en moet blootstelling aan zonlicht van de huiddelen die in contact geweest zijn met het sap vermeden worden. 

Op de website van Flora van Nederland is een Videodeterminatie van deze plant te zien.

Verklaring Nederlandse naam

Reuzen want deze is echt heel grote plant (2 á 3 meter makkelijk) en is familie van de Gewone berenklauw. De plant werd in de 19e eeuw ingevoerd als tuinplant.

Er zijn twee verklaringen:

  1. De zaden van de Reuzenberenklauw lijken op de botten van een berenklauw/poot
  2. Deze plant heeft zijn naam gekregen vanwege de grote, ruig behaarde, bladeren die men met de klauw van een beer vergeleek.

Namen in andere talen

  • English: Giant Hogweed
  • Français: Berce du Caucase
  • Deutsch: Riesen-Bärenklau
  • Espanõl:
  • Italiano: Panace di Mantegazza
  • Svenska: Jätteloka
  • Norsk: Kjempebjønnkjeks
  • Dansk: Kæmpe-Bjørneklo

verklaring Buitenlandse namen

De Engelse naam is Giant hogweed: Dit betekent "zwijnkruid". De plant ruikt naar varkens en de plant werd ook gebruikt als varkensvoer. Het gaat hier om een mannetjesvarken, een Beer. Dit ging op voor Gewone berenklauw (Heracleum sphondylium) maar of de Reuzenberenklauw al was ingeburgerd tijdens de naamgeving weet ik niet. 

De Franse naam is Berce du Caucase. Er zijn twee verklaringen, maar de herkomst van het woord Berce is onzeker. 

  1. Misschien is de komt het van het Duitse Bartsch. Dit worord kan weer worden herleid naar het Poolse barszcz en is gerelateerd aan borsjt, een typisch Russisch culinair recept.
  2. Berce komt van Berceau dat "kribbe" betekent. Dit vanwege de gelijkenis met de zaden van de plant.

De naam du Caucase betekent "uit de Kaukasus". Dit is de plaatst waar de plant van origine vandaan komt. Afkomstig uit de noordelijke bergketen in de Kaukasus.

De Duitse naam is Riesen-Bärenklau. Dit betekent "reuzen-berenklauw".

De Zweedse naam is Jätteloka. Dit betekent "reuzenbereklauw". Jätte betekenrt "reus" en Loka komt van het oud-Scandinavische is Lokja of Lökja (in het huidige Zweeds is het Sloka). Dit betekent "hangen" of "trekken". De zaden blijven hangen aan de beer (mannetjes varken) of hij "trekt" ze mee. 

De Noorse naam is Kjempebjørnekjeks. Dit betekent "reuzentberenkoekjes".

De Deense naam is Kæmpe-Bjørneklo. Dit betekent letterlijk "grote strijdende man-berenklauw".

Ecologie & Verspreiding

Ecologie

Bodem
Zonnige tot licht beschaduwde plaatsen op vochtige, voedselrijke grond (zand, leem, zavel en klei).

Groeiplaats
Bermen (o.a. middenbermen van autowegen), dijken, geluidswallen, omgewerkte grond, braakliggende grond, tuinen, ruderale plaatsen, ruigten, waterkanten, langs spoorwegen (spoorbermen), plantsoenen, parken, bossen (loofbossen), bosranden en struwelen.

Verspreiding

Nederland
Vrij algemeen. Het meest in stedelijke omgeving, aan de binnenduinrand en in kleigebieden. Ingeburgerd tussen 1900 en 1924.

Vlaanderen
Vrij algemeen ingeburgerd, maar zeldzaam in de Kempen. Het meest in en nabij stedelijke gebieden.

Wallonië
Vrij zeldzaam, Het meest in stedelijke omgeving.

Wereld
Oorspronkelijk uit Zuidwest-Azië (de Kaukasus). Ingeburgerd in Europa. Ingevoerd in de negentiende eeuw.

Meer

Zie ook de wetenschappelijke verklaring.

Verspreiding Reuzenberenklauw

FLORON Verspreidingsatlas vaatplanten

Foto's