Robertskruid

Algemeen

Bijna overal is dit plantje te zien in Nederland. In het wild maar ook in de stad (In de tuin) voelt Robertskruid zich thuis. Bij Floron staat bij het verspreidingskaartje beschreven: Algemeen, maar vrij zeldzaam in het noordoosten, het noordelijk zeekleigebied en op de Waddeneilanden. De plant is goed te herkennen als een Ooievaarsbek met driehoekige stengelbladeren. De vorm van deze bladeren kan ook nog variëren. Maar alle kleuren later in het jaar rood i.p.v. groen. Soms heeft de plant witte bloemen in plaats van lila. Hij bloeit al vroeg in het jaar (vanaf Mei tot in September) dus verwarring met andere soorten is niet zo groot.

Er komen in Nederland minstens 15 soorten geranium-soorten voor, want in deze familie vallen de ooievaarsbekken:

  • Beemdmooievaarsbek (Geranium pratense) - vrij zeldzaam maar vaak ingezaaid
  • Bermooievaarsbek (Geranium pyrenaicum) - algemeen
  • Bloedooievaarsbek (Geranium sanguineum) - algemeen maar verwilderde tuinplant
  • Bosooievaarsbek (Geranium sylvaticum) - zeldzaam
  • Donkere ooievaarsbek (Geranium phaeum) - vrij zeldzaam maar vaak ingezaaid
  • Fijne ooievaarsbek (Geranium columbinum)  - zeldzaam
  • Glanzige ooievaarsbek (Geranium lucidum) - algemeen
  • Kleine ooievaarsbek  (Geranium pusillum) - algemeen
  • Klein Robertskruid (Geranium purpureum) - zeldzaam
  • Ronde ooievaarsbek (Geranium pusillum) - zeldzaam
  • Robertskruid (Geranium robertianum) - algemeen
  • Rotsooievaarsbek (Geranium macrorrhizum) - algemeen maar verwilderde tuinplant
  • Roze ooievaarsbek (Geranium endressii) - algemeen maar verwilderde tuinplant
  • Slipbladige ooievaarsbek (Geranium dissectum) - algemeen
  • Zachte ooievaarsbek (Geranium molle) - algemeen

Op de website van Flora van Nederland is een Videodeterminatie van deze plant te zien.

Verklaring Nederlandse naam

De naam Robertskruid komt mogelijk van de heilige Robert de Molesme of Ruprecht., de stichter van de Cistercienorde in de elfde eeuw (1098). Dit omdat hij op de geneeskrachtige werking (bloedstelpend) van de plant geattendeerd heeft.

Namen in andere talen

  • English: Herb-Robert
  • Français: Herbe à Robert
  • Deutsch: Storchenschnabelkraut
  • Espanõl:
  • Italiano:Geranio roberziano
  • Svenska: Stinknäva
  • Norsk: Stankstorkenebb
  • Dansk: Stinkende Storkenæb

verklaring Buitenlandse namen

De Engelse naam is Herb-Robert. Dit is de Engelse benaming voor de Nederlandse naam.

Voor de verspreiding van Robertskruid in Engeland zie deze kaart.

Voor de verspreiding van de witte vorm van Robertskruid in Engeland zie deze kaart.

De Franse naam is Herbe à Robert. Dit is de Franse benaming voor ook weer de Nederlandse naam.

De Duitse naam is Storchenschnabelkraut. Dit betekent "ooievaarsnavelkruid". Dit verwijst naar het feit dat Robertskruid een Geraniumsoort is. De Duitse naam "Storchenschnabe" lijkt onbegrijpelijk op het eerste gezicht als je de bloeiende plant ziet. Echter, de vorm van de vrucht verklaart de naam. De langwerpige vruchtdozen doen denken aan de snavel van een Ooievaar. De botanische naam Geranium is dan ook gebaseerd op de vorm van de vrucht. Deze kan worden teruggevoerd tot Griekse woord Geranos wat "kraanvogel" betekent. In het Duits heette de plant vroeger ook wel "kranich schnabel".

De Italiaanse naam is Geranio roberziano. Dit is de Italiaanse benaming voor de volledige wetenschappelijke naam. Er is niet één specifieke Italiaanse naam voor een plant, dit verschilt per regio. De hier genoemde naam kan ook nog varianten hebben.

De Zweedse naam is Stinknäva. Dit betekent "stinksnavel". Rond 1800 werd deze plant al Stink ooievaarsbek genoemd. Bij het kneuzen/fijnwrijven van de bladeren komt een sterke onaangename geur vrij.

Voor de verspreiding van Robertskruid in Zweden zie deze kaart.

De Noorse en Deense naam is Stankstorkenebb/Stinkende Storkenæb is gelijk, "stink ooievaarsbek".

Ecologie & Verspreiding

Ecologie

Bodem
Meestal licht beschaduwde, maar soms zonnige plaatsen op matig droge tot vochtige, matig voedselrijke tot zeer voedselrijke, vaak kalkhoudende grond (alle grondsoorten, behalve hoogveen).

Groeiplaats
Wallen, tuinen, braakliggende grond, rotsachtige plaatsen, oude muren, steenhellingen, bossen (loofbossen), bosranden, struwelen, heggen, hakhoutbosjes (voedselrijke zomen), kapvlakten, langs paden, plantsoenen, parken, langs spoorwegen (spoorwegterreinen), in goten, zeeduinen, waterkanten (langs beekjes) en op boomstompen.

Verspreiding

Nederland
Algemeen, maar vrij zeldzaam in het noordoosten, het noordelijk zeekleigebied en op de Waddeneilanden.

Vlaanderen
Algemeen, maar zeldzamer in de Polders en in de Kempen.

Wallonië
Algemeen.

Wereld
In alle werelddelen, in gebieden met een gematigd klimaat. Het meest in Europa. Ingeburgerd op het zuidelijk halfrond.

Meer

Zie ook de wetenschappelijke verklaring.

Verspreiding Robertskruid

FLORON Verspreidingsatlas vaatplanten

Foto's