Sint-janskruid

Algemeen

Er zijn wel 10 soorten hertshooi, want dit is de andere naam voor de familie Hypericaceae waar Sint-janskruid onder valt in Nederland. Sint-janskruid bloeit (natuurlijk) in Juni tot en met septermber.

  • Mansbloed (Hypericum androsaemum) - Algemeen
  • Canadees hertshooi (Hypericum canadens) - Zeer zeldzaam
  • Moerashertshooi (Hypericum elodes) - Vrij zeldzaam
  • Ruig hertshooi (Hypericum hirsutum)  - Zeldzaam
  • Kantig/gevlekt hertshooi (Hypericum maculatum) - Algemeen
  • Berghertshooi (Hypericum montanum) - Zeer zeldzaam
  • Sint-Janskruid (Hypericum perforatum) - Algemeen
  • Fraai hertshooi (Hypericum pulchrum) - Zeldzame soort
  • Gevleugeld hertshooi (Hypericum tetrapterum) - Algemeen
  • Sint-janskruid x Kantig hertshooi (Hypericum × desetangsi) - Algemeen

En dan zijn er enkele soorten die niet eens een Nederlandse naam hebben en er zijn enkele kruisingen. Het is dus maar net in welk deel van het land je woont welke je tegenkomt.

Op de website van Flora van Nederland is een Videodeterminatie van deze plant te zien.

Verklaring Nederlandse naam

De naam Sint-Janskruid is afkomstig van het feit dat de bloemen en de bladeren op 24 juni werden geplukt. Dit is de feestdag van Sint Johannes de Doper, de dag waarop de zon op haar hoogste punt staat, en het ogenblik dat de plant de meeste geneeskrachtige substanties bevat. Deze plant heeft dus zijn bekende naam gekregen bij het intreden van het Christendom, maar daarvoor was het natuurlijk ook al bekend.

Namen in andere talen

  • English: St. John's wort
  • Français: Millepertuis perforé
  • Deutsch: Johanniskraut
  • Espanõl: Hierba de San Juan
  • Italiano: Erba di San Giovanni
  • Svenska: Äkta johannesört
  • Norsk: Prikkperikum
  • Dansk: Prikbladet Perikon

verklaring Buitenlandse namen

De Engelse naam is St. John's wort. Dit is de Engelse benaming voor de Nederlandse naam. St. John betekent St. Jan en Wort wordt over het algemeen in het Engels gebruikt voor een plant die geneeskrachtige werkingen heeft of waardevol is als voedsel.

Voor de verspreiding van Sint-janskruid in Engeland zie deze kaart.

De Franse naam is Millepertuis perforé. Mille betekent "duizenden/ontelbare". Pertuis betekent letterlijk "zeegat/rechthoekige afvoer". Deze naam refereert aan het feit dat de stengelbladeren vool zitten met zogenaamde gaatjes. In werkelijkheid zijn dit doorzichtige kliercellen gevuld met etyrische oliën.

De Duitse naam is Johanniskraut. Dit betekent ook St. Janskruid.

De Spaanse naam is Hierba de San Juan. Dit betekent ook St. Janskruid.

De Italiaanse naam is Ierba di San Giovanni. Dit is de Italiaanse benaming voor de volledige Nederlandse  naam. Er is niet één specifieke Italiaanse naam voor een plant, dit verschilt per regio. De hier genoemde naam kan ook nog varianten hebben.

De Zweedse naam is Äkta johannesört. Äkta betekent "echt". Johannes betekent "St. Jans" en Ört/eurt/urt is de Scandinavische term voor "kruid". Dus "echte St. Janskruid". Dit ter onderscheid want in Zweden zijn ongeveer 30! ondersoorten bekend.

De Noorse naam is Prikkperikum. Dit is een combinatie van het woord Prikk dat "vlek/stip" betekent, zoals de Franse naam, en het eerste deel van de wetenschappelijke naam.

De Deense naam is Prikbladet Perikon. Ook dit is een combinatie van het woord Prik dat "vlek/stip" betekent.

Ecologie & Verspreiding

Ecologie

Bodem
Zonnige plaatsen op droge, matig voedselarme tot matig voedselrijke grazige, kalkarme tot kalkrijke grond.

Groeiplaats
Langs spoorwegen (spoorbermen en spoorwegterreinen), bossen (open plekken), struwelen (open plekken), houtwallen, akkers (akkerranden), grasland (droog, zuur grasland, ruig grasland en schraal grasland), bermen, braakliggende grond, zeeduinen, langs greppels, afgravingen (zandgroeven), industrieterreinen, haventerreinen, tussen straatstenen en plantsoenen.

Verspreiding

Nederland
Algemeen, maar vrij zeldzaam in laagveengebieden, het noordelijk zeekleigebied en het Waddengebied.

Vlaanderen
Algemeen, maar iets minder in de Polders.

Wallonië
Algemeen.

Wereld
Oorspronkelijk uit Europa, West- en Midden-Azië en Noordwest-Afrika (Atlasgebergte). Noordelijk tot in Noord-Schotland en Zuid-Scandinavië. Nu in alle werelddelen.

Meer

Zie ook de wetenschappelijke verklaring.

Verspreiding Sint-janskruid

FLORON Verspreidingsatlas vaatplanten

Foto's