Reseda lutea

Verklaring

Reseda komt van Resedare (Latijn) en betekent "doen bedaren" wat duidt op het gebruik van de plant vroeger als geneesmiddel tegen gezwellen.
Er zijn drie verklaringen voor lutea:

  1. De plant plant is rijk aan luteoline en flavonoïde die een felgele kleurstof geeft  en werd vroeger veel gebruikt als kleurstof voor linnen , wol en zijde 
  2. Lutea komt van Luteus (Latijn) wat "goudgeel/safraangeel" betekent. Dit slaat op de kleur van de bloemen.
  3. Lutea komt van  Luteus (Latijn) en betekent "uit leem/klei" wat betrekking heeft op de voorkeursplaats waar de plant groeit.

Algemeen

Op de website van Flora van Nederland is een Videodeterminatie van deze plant te zien.

Namen in andere talen

  • English: Wild Mignonette
  • Français: Réséda jaune
  • Deutsch: Gelbe Resede
  • Espanõl: Gabarro
  • Italiano: Reseda gialla
  • Svenska: Gulreseda
  • Norsk: Byreséda
  • Dansk: Gul Reseda

verklaring Buitenlandse namen

De Engelse naam is Wild Mignonette. Dit betekent "wilde mignonette". Wild omdat de plant ook regelmatig voorkomt als cultivar. Mignonette komt uit het Frans en betekent ongeveer "iets kleins/schattig". Of Mignonette komt uit het Frans en betekent"miniatuurflesje" naar de gelijkenis van de gehele plant. Persoonlijk zie ik dit niet dus de echte verklaring is mij nog onbekend.

Voor de verspreiding van Reseda lutea  in Engeland zie deze kaart

De Franse naam is Réséda jaune. Er zijn twee mogelijke verklaringen:

  1. Dit betekent "gele reseda". Deze plant is samen met de, ook in het wild voorkomende, Wouw (Reseda luteola) lid van de Resedafamilie (Resedaceae). De bloemen van de Wilde reseda zijn niet echt geel. Hier wordt de gele kleurstof die vroeger verkregen werd uit de wortels van de plant. Zie ook de wetenschappelijke naam van de plant.
  2. Dit betekent "gele reseda". Het is ter onderscheid. Want er bestaat ook een Witte reseda (Reseda alba) die in het Frans Reseda blanc heet.

De Duitse naam is Gelbe Resede. Ook dit betekent "gele reseda". Alleen heet de Witte reseda natuurlijk Weisse resede.

De Italiaanse naam is Reseda gialla. Dit betekent ook, net als vele andere buitenlandse namen, weer "gele reseda". Ook hier zijn twee mogelijke verklaringen voor, net als bij de Franse naam. Er is niet één specifieke Italiaanse naam voor een plant, dit verschilt per regio. De hier genoemde naam kan ook nog varianten hebben.

De Zweedse en Deense naam is gelijk. Gulreseda. Dit betekent ook "gele reseda".

Voor de verspreiding van Reseda lutea in Zweden zie deze kaart.

De Noorse naam is Byreséda. Dit betekent "stadsreseda". Byreseda is wat ze in Noorwegen een ballastplant noemen. Reseda is als zaad het land ingekomen met vrachtauto of scheepsladingen. Vaak overleeft het zaad niet maar soms is het (te) succesvol en is het overal terug te vinden. Nu groeit de plant langs wegen en in stortplaatsen in de laaglanden van Oost en langs de kust naar Zuid-Trøndelag.

Ecologie & Verspreiding

Ecologie

Bodem
Zonnige, open plaatsen (pionier) op droge, vrij voedselarme tot matig voedselrijke, kalkhoudende grond (zand, zavel, mergel en stenige plaatsen).

Groeiplaats
Omgewerkte grond, braakliggende grond, ruigten (kalkrijke ruigten), bermen, langs spoorwegen (spoorwegterreinen), akkers (akkerranden), dijken (open plekken op zuidhellingen), puin, haventerreinen, fabrieksterreinen, zeeduinen (ruderale plaatsen), afgravingen (steengroeven, zandafgravingen en mergelgroeven), tussen straatstenen, tegen muren, parkeerplaatsen en opslagplaatsen.

Verspreiding

Nederland
Vrij zeldzaam in Zuid-Limburg, in het rivierengebied, in de Hollandse en Zeeuwse duinen en in het midden van het land. Elders zeldzaam.

Vlaanderen
Vrij zeldzaam in het kustgebied en het Maasgebied. Elders zeldzaam.

Wallonië
Vrij zeldzaam in het Maasgebied en in Brabant. Elders zeldzaam.

Wereld
Oorspronkelijk afkomstig uit het Middellandse-Zeegebied. Nu in het grootste deel van Europa, in Noord-Afrika, Zuidwest-Azië, Noord-Amerika, Australië en Nieuw-Zeeland.

Meer

Zie ook de Nederlandse verklaring.

Verspreiding Reseda lutea

FLORON Verspreidingsatlas vaatplanten

Foto's